Podstawy NFT

19 listopada 2021

Podstawy NFT

Choć początki NFT datuje się na 2012 rok, to dopiero całkiem niedawno, w 2021 roku, temat zyskał na ogromnej popularności. Ostatnio, coraz częściej słyszy i czyta się o NFT, przeważnie za sprawą padających znamienitych rekordów aukcyjnych. Mimo rosnącego, wszechobecnego zainteresowania tematem, NFT nadal pozostaje wymagającym zagadnieniem dla wielu odbiorców. 

Skrót NFT oznacza niewymienialny token (ang. non-fungible token). NFT to unikatowy cyfrowy certyfikat przechowywany w łańcuchu bloków (blockchain), zapewniający określone prawa własności do aktywa, zwykle cyfrowego, na przykład cyfrowego dzieła sztuki.


Technologia ta zyskała na popularności wraz z powstaniem gry CryptoKitties stworzonej przez kanadyjski zespół Dapper Labs. Wspomniana gra oferuje swoim użytkownikom hodowanie kotów, które można następnie łączyć w pary i rozmnażać. Każdy cryptokittie, który stanowi token NFT, ma swój unikalny kod, który wpływa na jego wyjątkowy wygląd, który może być dziedziczony przez kolejne pokolenia. Pomimo tego, że Kryptograficzne Kotki to zwykła gra, oparta o kryptowalutę Ethereum, zdążyła ona zarobić przeszło 1.3 miliona dolarów w kilka dni po premierze. Wysoka sprzedaż CryptoKitties została uznana za wielki sukces. 

Strona główna gry CryptoKitties, źródło: cryptokitties.co

Każdy, pojedynczy crypto kittie stanowiący NFT pozwala zrozumieć istotę niewymienialnych tokenów.  Ponieważ są unikalne i posiadają różną wartość, zwane są niewymienialnymi. Stoi to w kontraście do "wymienialnych" aktywów, takich jak dolary czy bitcoiny, identycznych i wymiennych.

 

Na przykładzie gry CryptoKitties możemy również zanotować, że NFT zapewniło przełom w myśleniu o prawie własności w przestrzeni cyfrowej, w której trudno jest udokumentować takie prawa, z uwagi na to, jak szybko można replikować cyfrowe dzieła sztuki. Barierą dla sztuki cyfrowej był przecież fakt, że nie można było jednoznacznie przypisać jej własności, co przejawiało się w możliwości kopiowania oraz wolnego obracania plikami cyfrowymi. Skąd bowiem brać pewność, kto jest właścicielem danego obiektu cyfrowego i jakie ma do niego prawa, jeśli nieoznaczony pojawia się na wielu stronach internetowych?


Rozwiązaniem tego problemu stało się powiązanie dzieła cyfrowego z blockchainem. Technologia łańcucha bloków pozwala zapewnić unikatowość cyfrowych dzieł sztuki poprzez powiązanie ich z trwałym i niezamienialnym rejestrem cyfrowym. Innowacją technologii NFT jest to, iż do konkretnego pliku można przypisać właściciela w domenie internetowej, co wpływa na nadanie wartości obiektowi cyfrowemu. 


Czym jest zatem blockchain? To rozproszona baza danych, która nie bazuje na jednym serwerze. Specjalne powiązanie bloków sieciowych sprawia, że przesyłanych informacji nie można modyfikować po ich rozpowszechnieniu. Są  autentyczne i niezmienne.


Pozwala nam to zauważyć, iż NFT funkcjonuje w sposób analogiczny do tradycyjnego dzieła sztuki. Każdy może pobrać i udostępnić egzemplarz cyfrowego dzieła sztuki, z którym powiązany jest niewymienialny token. Tak, jak każdy obserwator może zrobić zdjęcie Mona Lisy w Luwrze. Czy poprzez zrobienie zdjęcia lub wykonanie kopii Mona Lisy staje się jej prawnym właścicielem? Oczywiście, że nie. W ten sam sposób działa NFT stanowiąc dowód własności cyfrowego dzieła sztuki. Tak jak istnienie kopii fizycznego dzieła nie wpływa na posiadanie tego dzieła, istnienie kopii cyfrowych dzieł sztuki nie ma wpływu na prawo własności do danego cyfrowego dzieła sztuki.

Monas, źródło: Twitter

NFT, oprócz unikatowości, ma wiele dodatkowych zalet. Ważnymi atutami są transparentność oraz przejrzysta proweniencja NFT. 


Transparentność oznacza, że każdy użytkownik działający w blockchainie może zobaczyć oraz potwierdzić metadane danego NFT: proweniencję, TokenID, adres w blockchainie i inne powiązane z tym tokenem informacje. Ponadto, ponieważ transakcje odbywające się w blockchainie są dostępne publicznie, nabywcy mogą sprawdzić adres, pod jakim pierwotnie utworzono NFT.


Przejrzysta proweniencja jest bezpośrednio z tym związana. zostało już powiedziane, każde przeniesienie praw do NFT lub jego zakup odnotowuje się w blockchainie, wraz z adresem każdego cyfrowego portfela, w którym przechowywany był dany token. W rezultacie istnieje dostępny publicznie zapis dokumentujący historię  posiadania każdego NFT. Zapisu tego nie można zmienić ani usunąć. Oznacza to automatyczne i precyzyjne dokumentowanie pochodzenia tokena, które można dzięki temu zweryfikować.


Co najważniejsze, Kolekcjoner NFT współtworzy nową, innowacyjną gałąź rynku sztuki, która rozwija się w niezwykle dynamiczny sposób. 


Wszystkie wymienione wcześniej korzyści związane z posiadaniem NFT sprawiają, że owa technologia staje się coraz bardziej popularna. Wpływa to na jej szerokie zastosowanie. W obieg NFT wchodzą również utwory muzyczne, filmowe czy przedmioty kolekcjonerskie. 


W 2021 roku obserwowaliśmy, jak wszyscy, od firm z branży produktów szybko zbywalnych (Charmin), przez sieci fast-foodowe (Taco Bell) po tytanów technologicznych (Jack Dorsey) i muzyków (Kings of Leon, Grimes) włączali się w rynek NFT.