ORNO. Uroda srebra
"Wyraziste, wyrafinowane w swej prostocie wyroby spółdzielni ORNO szybko zostały dostrzeżone. Kobiety potrafiły docenić urodę srebra i pełną inwencji kompozycję biżuterii".
(folder wystawy "Spółdzielnia ORNO. Biżuteria, Muzeum Warszawy, 2019, s. 7.)
Założona w 1949 roku spółdzielnia swoją nazwę wzięła od łacińskiego słowa "orno" znaczącego "zdobię" i wyrażać miała ideę wprowadzenia piękna do codziennego życia w zrujnowanej wojną Warszawie. Czas świetności spółdzielni przypadł na lata 60. i 70. XX wieku. Skupieni w niej artyści i rzemieślnicy tworzyli niezwykłej urody przedmioty dekoracyjne – przede wszystkim biżuterię oraz drobną galanterię. Pierścienie, brosze, bransolety i naszyjniki wytwarzano głównie ze srebra i zdobiono naturalnymi koralami, bursztynami oraz kamieniami jubilerskimi. Krótkie serie wzorów gwarantowały, że poszczególne modele były wręcz unikatowe, a ręcznie wykonanie powodowało, że każda rzecz spod znaku ORNO była niepowtarzalna.
"Charakterystyczną cechą ornowskich wyrobów jest eksponowanie walorów tworzywa, czyli srebra. Służyło temu zastosowanie najprostszych technik złotniczych: wycinania z blachy, formowania z drutu, fakturowania. Czasem wynikało to z faktu, że młodzi adepci rzemiosła dopiero poznawali tajniki zawodu, ale zazwyczaj było wynikiem świadomej decyzji: dążenia do połączenia klarownej formy i wyrazistej, choć stosowanej z umiarem, dekoracji. Chcąc wrócić do tradycji rękodzieła, młodzi metaloplastycy z zapałem studiowali zabytkowe przykłady wyrobów rzemiosł związanych z obróbką metalu. Szkicowali dawne dzieła kowalskie: staromiejskie kraty, bramy, okucia. Inspirowali się także sztuka ludową, a w latach 60. rzeźbą abstrakcyjną. Dość masywna, uproszczona forma ozdób postrzegana była jako nowoczesna i, zwłaszcza w latach 50. i 60. XX w., zyskała sobie grono admiratorów i naśladowców."
(folder wystawy "Spółdzielnia ORNO. Biżuteria, Muzeum Warszawy, 2019, s. 6.)
W ofercie aukcji ORNO znaczy "zdobię" znajduje się 99 przedmiotów wykonanych w warsztatach ORNO, z których większość prezentowana była na pierwszej monograficznej wystawie spółdzielni prezentowanej w Muzeum Warszawy w 2019 roku. Można w niej znaleźć zarówno srebrne, ale również wyjątkowe dla dorobku ORNO, bo wykonane ze złota, pierścionki, bransolety i brosze zdobione koralami i bursztynami.
