Franz von Stuck - artysta totalny
Życie Franza Stucka to historia wręcz archetypiczna. Jako ubogi syn młynarza, stał się jednym z najważniejszych artystów swoich czasów. Jego późniejszy, wystawny styl życia ostro kontrastował ze skromnymi początkami, dzięki czemu zyskał tytuł Malerfürst (księcia malarzy).
Już jako dziecko Stuck wykazywał niezwykłe umiejętności artystyczne, szczególnie w obszarze rysunku. Co niezwykłe dla artystycznej biografii artysty wywodzącego się z tej warstwy społecznej, jego talenty były pielęgnowane od najmłodszych lat, przez co Stuck został wysłany na studia do prestiżowej Kunstgewerbeschule w Monachium. Jako student akademii w latach 1881-85 wykonywał humorystyczne rysunki do czasopism ilustrowanych oraz dostarczał szkice do teki "Allegorien und Embleme". Już w tych wczesnych pracach, dochodziła do głosu niezwykła wrażliwość na dekoracyjne aspekty dzieła i zamiłowanie do nowej interpretacji mitologicznych tematów, co z czasem stało się emblematem jego sztuki, przynosząc mu międzynarodową sławę.
Cezura w twórczości Stucka nastąpiła w 1889 roku, kiedy na dorocznej wystawie odbywającej się w monachijskim Glaspalast otrzymał złoty medal za obraz "Der Wächter des Paradieses". Obraz będący wyidealizowanym autoportretem naturalnej wielkości znajduje się obecnie w zbiorach Muzeum Villa Stuck w Monachium. Jako członek-założyciel secesji monachijskiej w 1892 roku artysta mógł wywierać coraz większe wpływy w oficjalnych kręgach artystycznych. Stuck był przywódcą zróżnicowanej grupy artystów – Secesji Monachijskiej, odłączając się od głównego lokalnego nurtu "salonów" ze względu na ich konserwatywną i skostniałą politykę (poprzedzającą bardziej znane berlińskie i wiedeńskie Secesje). Był nie tylko artystycznym impresario ale również rzemieślnikiem i profejonalnym artystą: malował oraz wykonywał własne ramy (które stanowiły integralną część kompozycji i często poprzedzały same obrazy), tworzył ilustracje do czasopism (zwłaszcza dla "Die Jugend"), projektował plakaty reklamowe, projektował meble i osobiście wykonywał poważne prace architektoniczne. Przez większą część swojej kariery był także wziętym i szanowanym nauczycielem, kładącym szczególny nacisk na teorię koloru. Wśród jego uczniów byli geniusze barwy, tacy jak: Wassily Kandinsky, Paul Klee i Josef Albers. W 1906 roku otrzymał tytuł szlachecki, awansując ze zwykłego Franza Stucka na arystokratę Franza Rittera von Stuck. Nominacja na profesora Akademii monachijskiej w 1895 roku, w połączeniu z budową wspaniałej willi przy Prinzregentenstrasse w latach 1897-8 podniosła znacznie jego status społeczny i poświadczyła rangę "nestora Nowej Sztuki". Willa artysty została zbudowana i ozdobiona według projektów Stucka. Była to próba realizacji Gesamtkunstwerk – dzieła totalnego, obejmującego symbiozę architektury, malarstwa i rzeźby. Przed willą artysty umieszczona została monumentalnych rozmiarów "Amazonka na koniu", której redukcja oferowana jest w kwietniowym katalogu Aukcji Rzeźby i Form Przestrzennych.
Znaczenie geniuszu Stucka polega na koegzystencji wielu talentów – jako rysownika, malarza, rzeźbiarza, architekta, rzemieśnika i projektanta. Artysta totalny wykorzystywał swoją doskonałą wrażliwość dekoracyjną do zacierania granic między sztuką wysoką a użytkową. Nawiązując do Arnolda Böcklina i Maxa Klingera, symbolistyczne obrazy Stucka przepełnione są tęsknotą za mitycznym porządkiem i dawnym pięknem. Owiane tajemnicą kompozycje balansują pomiędzy heroizmem a hedonizmem. Dzieła takie jak "Die Sünde" (Neue Pinakothek, Monachium), "Der Krieg" (Neue Pinakothek, Monachium) i "Der Kuss der Sphinx" (Muzeum Sztuk Pięknych, Budapeszt) oraz rzeźby takie jak "Amazonka" i "Centaur" to niewątpliwie ikony sztuki początku XX wieku – dzieła których estetyka i siła wyrazu są nadal niesłabnące.
