Eugeniusz Józefowski. Odrealniona czułość ukryta w kolorze

"Tworzę ideację, że życie jest bajką. Bajką, którą tworzymy sami. Rzeczywistość jest złudzeniem, bowiem jest taka, jaką ją określimy. Jestem wojownikiem w sprawie własnej, tworzę, aby móc iść przez życie i nie zwariować." Eugeniusz Józefowski

Od początku drogi twórczej Eugeniusza Józefowskiego, profesora sztuk plastycznych w Akademii Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta we Wrocławiu, rysunek jest głównym narzędziem do zapisu doświadczeń. Zarówno w rysunkach jak i pracach graficznych oraz malarskich dominuje narracyjność oparta na syntetycznych, odrealnionych kształtach, wyzwolonych od konieczności obiektywnego przedstawiania natury. Tym samym dzieła artysty charakteryzują się silnym ładunkiem emocjonalnym i osobistym wymiarem. Odsłaniają one wrażliwość i bogactwo emocjonalne konstytuujące podmiotową (wewnętrzną) rzeczywistość Józefowskiego. Uproszczona, pozbawiona zbędnych szczegółów forma jest tu nośnikiem zawartych w niej sensów oraz idei. Jak zauważa Janina Florczykiewicz:

"Wizualność, będąc przestrzenią kształtowania znaczeń nieredukowalnych do języka werbalnego, pozwala odbiorcy doświadczyć jedynie milczącej obecności osadzonego w nim ogólnego sensu, natomiast właściwe znaczenie pozostaje nieodkryte"

(Janina Florczykiewicz, Życie jest bajką, czyli zaklinanie rzeczywistości [w:] J. Florczykiewicz, Chwile uważności Eugeniusza Józefowskiego, Wrocław 2016, s. 7). 

W dziełach Józefowskiego wielokrotnie pojawia się motyw kratki, który pozwala na osiągnięcie oryginalnego balansu między kolorem a rytmem. Wątek ten jest istotnym, niemal obsesyjnym wyróżnikiem twórczości artysty, zawłaszczającym porządek kompozycji w licznych obrazach, rysunkach i fotografiach. Również istotną rolę w twórczości Józefowskiego odgrywa książka artystyczna oraz fascynacja literaturą. Umowna rzeczywistość w dziełach artysty wprowadza odbiorcę w klimat baśniowości z pogranicza dziecięcej wyobraźni.

"Po przeprowadzeniu się do Wrocławia malować mogłem dopiero gdy pozyskałem dziewięciometrowe pomieszczenie wzmacniacza antenowego telewizji. Malarskie komentarze do ówczesnego życia społecznego, na przykład Partykularyzm w kratkę dwa jaja i kilka glist, to najzwyczajniej rodzaj żartu dla posiadaczy specyficznego poczucia humoru (i z tym jest kłopot największy). Także opowieści o sobie używały jako bohatera postaci klauna w błazeńskim przebraniu w kratkę. Nie wpływa to na powagę wytworów artystycznych dobrze odbieranych przez poważne środowisko – od awangardy po miłośników realizmu."

Eugeniusz Józefowski

Pod koniec lat siedemdziesiątych, szczególnie istotne było dla Józefowskiego spotkanie z myślą Junga, które doprowadziło do przekonania, że obrazy są istotnymi elementami determinującymi stosunek do siebie i rzeczywistości. Ważnym źródłem inspiracji stała się dla artysty także sztuka tantryczna, przewartościowująca dotychczasową historię sztuki. W okresie tym Józefowski zdystansował się do idei "kolonizacji" świata jako wartości pozytywnej. Procesowi twórczemu artysty nieustannie towarzyszy poczucie bycia na marginesie odzwierciedlające jego stan osamotnienia w otaczającej go rzeczywistości. W latach 1978-2015 ważnym obszarem zainteresowań Józefowskiego były przeprowadzane przez niego warsztaty twórcze, które pozwoliły na wypracowanie autorskiej koncepcji. W swojej praktyce akademickiej działa w obrębie obszarów edukacji artystycznej, edukacji sztuką i arteterapii.