Wandalin Strzałecki

Wandalin Strzałecki (1855 Warszawa - 1917 Warszawa), "Wesele polskie", 1881

 

Wandalin Strzałecki jako jeden z licznych polskich artystów żyjących i tworzących na przełomie XIX i XX wieku kształcił się w szkole monachijskiej. Malarstwo Strzałeckiego ściśle związane jest z ogólnymi tendencjami panującymi w środowisku polskim w Monachium u schyłku XIX w. Pochodził ze znanej rodziny artystów warszawskich – malarzami byli jego ojciec i dwaj bracia. Studiował początkowo u Wojciecha Gersona w Warszawskiej Klasie Rysunkowej, następnie w akademiach w Petersburgu (do 1879) i akademii monachijskiej (w latach 1880-82). Wspólnie z bratem Janem Michałem wykonywał polichromie i obrazy do Kaplicy Matki Boskiej na Jasnej Górze, kościołów w Krasnem i Przesmykach. Ciężka choroba umysłowa wyłączyła go z czynnego życia – od 1885 aż do śmierci przebywał w Zakładzie Jana Bożego w Warszawie. Malował portrety, sceny rodzajowe i historyczne często oparte na motywach literackich. Wykonywał kopie dzieł znanych mistrzów, zajmował się konserwacją, a także twórczością literacką. Od 1885 na skutek choroby psychicznej przebywał w warszawskim zakładzie im. Jana Bożego.

Obecność twórczości Wandalina Strzałeckiego jest na rynku sztuki niezwykle rzadka. Prezentowana w katalogu praca swoją wartość dokumentuje również imponującym wymiarem, wiernością konwencji malarstwa w typie monachijskim, polskim tematem oraz proweniencję Istotnym jest wspomnieć, że "Wesele polskie" Strzałeckiego posiada doskonałą historię pochodzenia. Jak głosi nalepka na odwrocie płótna, obraz był: "Malowany | przez Stryja | Wandalina | a Ofiarowany | wnuczce | Maryi ze Strzałec | kich Krysińskiej | przez dziadków | Strzałeckich". Następnie dzieło trafiło do prywatnej kolekcji w Stanach Zjednoczonych, czego dowodem jest nalepka wystawowa z Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku, (nalepka wystawowa obrazu z numerem 219). "Wesele polskie" eksponowane było na wystawie "Nineteenth Century Polish Paintings. A Loan Exhibition" w 1944 we wspomnianym Metropolitan Museum of Art.

"Wesele polskie" to najlepszy rodzaj reprezentacji malarskiej nawiązującej do silnego w II połowie XIX wieku nurtu romantycznego wyrażającego się w tematyce rodzajowohistorycznej. Wandalin Strzałecki jawi się jako jeden z ciekawszych przedstawicieli tzw. malarstwa monachijskiego. Świadomie biorąc udział w życiu artystycznym tego ośrodka akademickiego, pracował nad odrębną tematyką, lecz ściśle związaną z Polską. Obrazy Strzałeckiego to nastrojowość obudowana realizmem historycznym.