Kobiety Nowosielskiego

Jerzy Nowosielski (1923 Kraków - 2011 Kraków), Akt, 1977 r.

 

"Marzę o kobietach, których nie ma i dopiero muszę je namalować". JERZY NOWOSIELSKI

 

Jerzy Nowosielski uznawany jest za jednego z najwybitniejszych polskich artystów XX wieku. Malarz, scenograf, rysownik, teoretyk sztuki oraz teolog – był artystą, którego trudno określić jednym słowem. W swojej twórczości eksperymentował z rozmaitymi technikami, z powodzeniem próbował tworzyć dzieła w prawie wszystkich gatunkach malarskich. Artysta znany jest przede wszystkim ze względu na swój malarski dorobek, ale warto zaznaczyć, że od lat 60. XX wieku zajmował się także grafiką. Tematy jego prac graficznych pokrywają się z tematami, którymi poświęcał swoje obrazy – wizerunki kobiet, abstrakcje, geometryczne kompozycje. W katalogu prezentujemy cztery grafiki artysty z lat 90., których bohaterką jest kobieta. Na niektórych z nich z łatwością można rozpoznać kobiece rysy twarzy, piersi oraz zarys ciała. Na innych natomiast postać kobieca zostaje przedstawiona w sposób abstrakcyjny, a kobiece atrybuty zdają się jedynie zasugerowane.

 

Artysta podkreślał, że celem jego malarstwa jest uczynienie z kobiety na powrót obiektu kultu oraz centralnej postaci w światopoglądzie społeczeństw. Cielesność i strefa sacrum w sztuce Nowosielskiego zawsze się ze sobą splatają. Kluczowym momentem w jego karierze było zetknięcie się z ikoną, której tajniki zgłębiał już ze świadomością sztuki nowoczesnej. Fascynacja ikoną wyrobiła w artyście poważny, duchowy stosunek do działalności artystycznej, który został jeszcze pogłębiony po rocznym pobycie w nowicjacie, w Ławrze Poczajowskiej pod Lwowem. Okres odosobnienia, odciągnięcia od potocznych spraw wyrobił w artyście fascynację wschodnią liturgią i doprowadził do przełożenia dogmatów prawosławia na kwestie artystyczne. Uznany powszechnie za jednego z ważniejszych współczesnych pisarzy ikon i czołowego polskiego malarza II połowy XX wieku, Nowosielski postulował wprowadzenie pierwiastka erotycznego do sfery duchowej i religijnej. Artysta w wielu wypowiedziach podkreślał rolę seksu w swojej twórczości, natomiast w odniesieniu do swoich prac chętnie stosował termin "figuracja erotyczna".