Jean Lambert-Rucki - Le coq (Kogut)

Jean Lambert-Rucki (1888 Kraków - 1967 Paryż) Le coq (Kogut), około 1952

 

"Pewien epizod, który miał miejsce pod koniec wojny, pozwolił Lambertowi-Ruckiemu wkroczyć w bardzo ciekawy i efektowny etap w późnym okresie twórczości. Otóż przechadzając się z zaprzyjaźnionym architektem, Rucki oglądał zniszczony kościół. Mimo że struktura budynku była mocno naruszona, zachowała się dzwonnica, a na niej pobłyskujący w słońcu wiatrowskaz w formie koguta. Widok koguta górującego nad ruiną wzbudził w artyście wielki zachwyt. W jednej chwili uświadomił sobie coś, co mogłoby się zdawać oczywiste. Był to jakby brakujący element w twórczości Ruckiego, który zastanawiał się nad rolą, jaką w historii zbawienia odgrywają zwierzęta – ‘nasi bracia', jak mawiał święty Franciszek. Przez wieki kogut był symbolem chrześcijańskim, nierozerwalnie związanym z tradycją architektury sakralnej. Ten niepozorny ptak miał niezwykłą intuicję odróżniania nocy od dnia, w symbolice chrześcijańskiej odczytywaną jako odróżnianie zła od dobra. Czyż to nie on swym pianiem sprawił, że ten, na którym Chrystus miał zbudować swój Kościół, uświadomił sobie swój błąd? ‘Muszę tam wejść – szybko rzucił Lambert przyjacielowi. – Muszę go mieć!‘ - A ledwo powstrzymany od działania prowadzącego niechybnie do złamania karku, powiedział do siebie: ‘W takim razie sam sobie takiego stworzę'. I już niebawem w pracowni Lamberta-Ruckiego powstała cała ‘farma' kogutów".

Artur Winiarski, Jean Lambert-Rucki, Warszawa 2017, s. 186