Sztuka Współczesna. Op-Art i Abstrakcja Geometryczna
3 grudnia 2020 godz. 19:00

Richard Anuszkiewicz (ur. 1930, Erie)
"Converging with Deep Pink", 1980
Estymacja: 260 000 - 350 000 zł
Numer obiektu na aukcji
123
Richard Anuszkiewicz (ur. 1930, Erie)
"Converging with Deep Pink", 1980

Estymacja: 260 000 - 350 000 zł

akryl/płótno, 154 x 122 cm
sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: '662 | RICHARD ANUSZKIEWICZ | 1980'
ID: 91394
Podatki i opłaty
- Do kwoty wylicytowanej doliczana jest opłata aukcyjna. Stanowi ona część końcowej ceny obiektu i wynosi 18%.
- Do kwoty wylicytowanej doliczona zostanie opłata z tytułu "droit de suite". Dla ceny wylicytowanej o równowartości do 50 000 EUR stawka opłaty wynosi 5%. Opłata ustalana jest przy zastosowaniu średniego kursu euro ogłoszonego przez NBP w dniu poprzedzającym dzień aukcji.
Pochodzenie
  • zakup bezpośrednio od artysty, kolekcja prywatna
  • Sotheby's Nowy Jork, maj 2016
  • kolekcja instytucjonalna, Polska
Literatura
  • David Madden and Nicholas Spike, Anuskiewicz: Paintings and Sculptures 1945-2001, Florencja 2011, poz. kat. 1980.2, s. 190
Więcej informacji
„FUNKCJA KOLORU STAJE SIĘ MOIM TEMATEM, A JEJ WYKONANIE MOIM OBRAZEM”. RICHARD ANUSZKIEWICZ

Całokształt artystycznego dorobku Richarda Anuszkiewicza to rezultat jego badań nad tym, w jaki sposób można manipulować podstawowymi elementami wizualnymi w celu uzyskania iluzyjnych efektów percepcyjnych. Eksperymenty z kolorem doprowadziły go do stworzenia obrazów wykorzystujących geometryczne formy, które tworzą wrażenie wibrowania i emanacji światłem. I choć kompozycje te są formalnie surowe, rytmika kształtów i linii oraz uzupełniające się, promieniujące barwy, wywołują w widzu uczucie obcowania z duchowością. Sam artysta postrzegał praktykę artystyczną jako proces bardziej koncepcyjny aniżeli techniczny. Rozwiązanie problemów, które przed sobą stawiał, zaczynał od matematycznej reprezentacji, manifestując ją następnie na płaszczyźnie obrazu. „Położyliśmy zbyt duży nacisk na rękę” – powiedział w wywiadzie z 1970. „Nie możesz wykreować nowej sztuki, jeśli nie jest ona stworzona w ludzkim umyśle”. Richard Anuszkiewicz był jednym z pionierów wykorzystywania środków malarskich w celu wywoływania efektów optycznych i kreowania, jak to ujmował: „czegoś romantycznego z bardzo mechanistycznej geometrii”. Stał na czele ruchu sztuki optycznej w Stanach Zjednoczonych, tworząc i pokazując swoje abstrakcje, zanim jeszcze prasa artystyczna ukuła termin op-art. Ukonstytuowanie się w pełni nowego kierunku nastąpiło w 1965, kiedy to opartowcy zostali niejako namaszczeni przez wystawę „The Responsive Eye” w prestiżowym MoMA w Nowym Jorku. Grace Glueck z „The New York Times”, recenzując ten przełomowy dla ruchu pokaz, określiła Anuszkiewicza jako „jedną z najjaśniejszych gwiazd” programu, dodając, że „można go już nazywać starym mistrzem”. Jednocześnie wielu krytyków odnosiło się lekceważąco do tego kierunku, uznając go za pusty spektakl. Anuszkiewicz, eksperymentując na przestrzeni lat z różnymi formami i mediami, do końca życia pozostał jednak wierny zgłębianiu efektów iluzyjnej geometrii i koloru. Korzenie jego malarstwa sięgają modernizmu. Artystyczną edukację rozpoczął w Cleveland Institute of Art. Otrzymane tam stypendium pozwoliło mu na dalsze studia pod kierunkiem Josefa Albersa w Yale. Jak wspominał Anuszkiewicz, obcowanie z jego dominującą osobowością było doświadczeniem jednocześnie traumatyzującym i epifanicznym. Podstawowa wykładnia metody twórczej Anuszkiewicza pochodzi właśnie od Albersa: kolory nie są ustalonymi bytami, ale wyglądają i zachowują się inaczej w zależności od kontekstu. „Wizualny aspekt moich prac zawsze zdeterminowany był przez to, jaką funkcję narzucałem kolorowi” – powiedział w 1974. „Funkcja koloru staje się moim tematem, a jej wykonanie moim obrazem”. Styl Anuszkiewicza zaczął krystalizować się pod koniec lat 50., kiedy w początkowo figuratywnych pracach dokonał się diametralny zwrot w kierunku coraz bardziej psychodelicznych abstrakcji, wykreowanych z nagromadzenia małych, płynnych form. „Teraz, kiedy nie walczyłem już z silnym wizerunkiem Albersa, byłem w stanie bez żadnych uprzedzeń, w pełni zaakceptować całą tę wspaniałą wiedzę, którą zdobyłem” – mówił artysta. W latach 60. sztuka Anuszkiewicz nabrała rozpędu. Artysta zaczął posługiwać się farbą akrylową i taśmą maskującą, co pozwoliło mu na kreowanie coraz precyzyjniejszych wizji. Whitney Museum of American Art włączyło go do wystawy „Geometric Abstraction in America” w 1962, rok później Museum of Modern Art zrobiło to w „Americans 1963”, do czasu „The Responsive Eye” MoMA w 1965 dołączył także do grona artystów reprezentowanych przez prestiżową Sidney Janis Gallery. Chociaż ruch op-art był krótkotrwały, Anuszkiewicz na przestrzeni kolejnych dekad nadal wystawiał w galeriach i muzeach w kraju i za granicą. Jego praktyka twórcza z czasem nabierała coraz bardziej medytacyjnego charakteru. W 2000 otrzymał nagrodę Lee Krasner za całokształt twórczości. „Pomysły, z którymi pracuję, są zasadniczo ponadczasowe” – powiedział w 1977. „Jeśli pracujesz nad współczesnymi tematami, Twoja praca może się zestarzeć i stracić na znaczeniu. Praca z podstawowymi pomysłami zawsze będzie ekscytująca, a jeśli kolor lub forma są wizualnie ekscytujące w jakimkolwiek głębszym sensie, będzie tak również za 10 czy 20 lat”.