Dawni Mistrzowie
6 października 2020 godz. 19:00

Malarz środkowoeuropejski, XIX w.
Madonna della Ferita z doliny Vigezzo / Madonna z Klatovy
Estymacja: 3 000 - 5 000 zł
Numer obiektu na aukcji
29
Malarz środkowoeuropejski, XIX w.
Madonna della Ferita z doliny Vigezzo / Madonna z Klatovy

Estymacja: 3 000 - 5 000 zł

olej/płótno, 96 x 71 cm
ID: 80865
Podatki i opłaty
- Do kwoty wylicytowanej doliczana jest opłata aukcyjna. Stanowi ona część końcowej ceny obiektu i wynosi 18%.
Pochodzenie
  • kolekcja prywatna, Wrocław
Więcej informacji
Obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem reprezentuje bardzo nietypowy sposób ujęcia tego, niezwykle rozpowszechnionego w sztuce, tematu. Dzieje się tak przede wszystkim za sprawą rany na czole Marii, z której płyną krople krwi. Ten bardzo rzadko spotykany w ikonografii motyw wyjaśnić można pierwowzorem dzieła. W dolnej partii malowidła widnieje inskrypcja: „RITRATO DELLA IMAGINE MIRACOLOSA MADONNA DE RE INVALLE DIVE GEZZO”. Napis ten odwołuje się do konkretnego, cudownego przedstawienia z sanktuarium w Re (miejscowość położona obecnie w północnych Włoszech, na pograniczu włosko-szwajcarskim). Czczony jest tam wizerunek Marii, z którym wiąże się opowieść o cudownym wydarzeniu. Malowidło to miało zostać znieważone – uderzone kamieniem, skutkiem tej profanacji był cud – z postaci Marii popłynęła krew. Prezentowane tutaj dzieło przypomina także inny otoczony kultem wizerunek Marii – ten czczony w Klatovach (miejscowość w Czechach), który jest jednak kopią Madonny z Re. Z nim także wiąże się cud krwawienia, który można rozumieć jako powtórzenie wcześniej opisywanego zdarzenia z Italii. Trudno ustalić, czy omawiany obraz może być kopią tego z Czech, z pewnością przykład z Klatovów tworzy istotny, środkowoeuropejski kontekst popularyzacji włoskiej Madonny. Tak czy inaczej, niezależnie jaki był pierwowzór obrazu, tego typu naśladowanie słynnych wizerunków było bardzo rozpowszechnione szczególnie w epoce nowożytnej i w późniejszych czasach. Kopie umożliwiały stały kontakt ze świętym przedstawieniem, także poza miejscem pielgrzymkowym, w którym było ono czczone oraz mogło stanowić pamiątkę odbytej pielgrzymki. Wizerunek Marii, z którym mamy tu do czynienia, należy niewątpliwie do szczególnego rodzaju dzieł sztuki. Tym, co czyni go wyjątkowym, nie są w pierwszej kolejności względy artystyczne czy wybitny autor, ale przynależność do szeroko rozumianej kategorii obrazów kultowych. Malowidła czy rzeźby zaliczane do tej grupy rozumiane są jako przedstawienia pośredniczące w kontakcie z Bogiem i często będące szczególnymi przedmiotami jego interwencji. Dobitnym tego przykładem są cuda, jakie działy się na pierwowzorach omawianego tutaj dzieła – wizerunek staje się bardzo wymownym uobecnieniem namalowanych na nim postaci, zachowuje się on jak żywy człowiek – krwawi. Tego rodzaju opowieści stanowiły nie tylko podstawę do ustanowienia w danym miejscu ośrodka pielgrzymkowego, ale można je interpretować także jako przykłady niezwykle silnego oddziaływania obrazu na wiernych. Chociaż dzisiaj przekazy dotyczące cudownych przedstawień i związanych z nimi wydarzeń wydają się często wytworami fantazji, to są one niezwykle ważnymi świadectwami bardzo różnego od współczesnego pojmowania sztuki. Dzieło nie stanowi w takim ujęciu, w pierwszej kolejności, przedmiotu estetycznej kontemplacji czy delektacji, ale jest przestrzenią religijnego doświadczenia. Warto zaznaczyć, że takie ujmowanie wytworów artystycznych jako świadectw kultury czy specyficznej (kultowej) recepcji jest bardzo popularne we współczesnej historii sztuki. Prezentowany obraz to bardzo interesujące świadectwo takiego podejścia do wizerunków. Możemy go dodatkowo rozumieć jako wyraz osobistej pobożności pierwotnego, anonimowego właściciela.