Kolekcja Polskich Monet Złotych 1535 - 1925 (wyniki)
30 listopada 2020 godz. 19:00

Powstanie Listopadowe, dukat, odmiana z kropką przed pochodnią
1831
Mennica Warszawa
Cena wylicytowana: 13 000 zł
Numer obiektu na aukcji
53
Powstanie Listopadowe, dukat, odmiana z kropką przed pochodnią
1831
Mennica Warszawa

Cena wylicytowana: 13 000 zł

złoto, 3,49 g; śr. 21 mm; piękny, połyskowy egzemplarz, bliski stanu menniczego, I/-I
Av.: Stojąca postać rycerza, zwrócona w prawo, w hełmie i w zbroi, z pękiem strzał w lewej wyciągniętej do przodu ręce, w prawej trzyma miecz oparty na ramieniu, rozdziela datę 18 – 31.
Wokoło, przy krawędzi, mały Orzeł polski i napis: CONCORDIA RES – PARVAE CRESCUNT., za którym pochodnia.
Rv.: Kwadrat, którego boki ozdobione po zewnętrznej stronie rozetami i floreskami.
W kwadracie, w czterech wierszach, napis: MO . AUR . / REG. BELGII / AD LEGEM / IMPERII .
ID: 79183
Podatki i opłaty
- Do kwoty wylicytowanej doliczana jest opłata aukcyjna. Stanowi ona część końcowej ceny obiektu i wynosi 18%.
Pochodzenie
  • Gorny & Mosch, aukcja 162, poz. 6859; Antykwariat Numizmatyczny Paweł Niemczyk, październik 2007
Stan zachowania
  • piękny, połyskowy egzemplarz, bliski stanu menniczego, I/-I
Literatura
  • Catalogue de la collection des médailles et monnaies polonaises du comte Emeric HuttenCzapski, St. Petersbourg 1875 - Cracovie 1915 , 3659 R
  • Plage 269
  • Kopicki 2750
Więcej informacji
Oferowana moneta – dukat typu holenderskiego z małym Orłem polskim umieszczonym u góry przed napisem otokowym na awersie, jest pamiątką powstania listopadowego (29 listopada 1830 – 7 września 1831 zdobycie Warszawy przez Rosjan) przechowywaną z atencją po dziś dzień w wielu domach polskich. Wybuch powstania ujawnił potrzebę znacznego zwiększenia produkcji menniczej. Zakupy sprzętu wojennego i surowców wymagały wielkiej ilości pełnowartościowej monety srebrnej i złotej. Detronizacja Mikołaja I nastąpiła 25 stycznia 1831 r. i mennica natychmiast otrzymała polecenie usunięcia ze stempli monet portretu cara oraz wykonanie nowych stempli z herbem Królestwa Polskiego, tj. z Orłem i Pogonią na tarczy dwudzielnej zwieńczonej koroną. Dotyczyło to monet miedzianych i srebrnych. Zawieszono bicie monet złotych 25- i 50-złotowych z portretem cara, nie mających oparcia w polskiej tradycji monetarnej i powrócono do bicia w złocie dukatów, tak jak za czasów królów polskich i Księstwa Warszawskiego. Wobec koniecznych zakupów broni za granicą postanowiono wybijać dukaty typu holenderskiego ze stojącym rycerzem na awersie i tradycyjnymi napisami, na awersie: Concordia res parvae crescunt; na rewersie: Moneta Regni Belgii ad legem Imperii. Dukat holenderski był od dawna – od XVI w. -powszechnie w Europie znany i stanowił monetę w istocie międzynarodową. 24 marca 1831 r. Bank Polski zlecił Mennicy Warszawskiej bicie dukatów holenderskich, na których jako znak menniczy „ma być maleńki Orzełek”. Dukatów takich wybiła mennica podczas Powstania Listopadowego 162.347 szt. i dodatkowo 858 szt. po upadku powstania. Warto też dodać, że istnieją 3 odmiany tej monety: z kropką przed lub po pochodni oraz bez kropki. Zob. Władysław Terlecki, Mennica Warszawska 1765 – 1965, Warszawa 1970, s. 113-130, 275 (tabela 10).

Atrakcyjny, prawie menniczy egzemplarz. Piękna moneta o wielkich walorach historycznych.