École de Paris – pierwsze obiekty

9 maja 2019, godz. 19:00
Powrót do katalogu

Henryk Hayden
(1883 Warszawa - 1970 Paryż)

Bukiet kwiatów w wazonie, 1914 r.

olej/płótno, 73,2 x 50 cm

sygnowany i datowany p.d.: 'Hayden 1914'

sygnowany i datowany na odwrociu: 'Hayden | 1914'

Pochodzenie
- kolekcja prywatna, Szwajcara
- kolekcja instytucjonalna, Europa
Opinie
- autentyczność pracy poświadczona przez Pierre'a Célice, znawcę oeuvre artysty
więcej informacji
Komentarz
Około 1911-12 roku kubizm stał się częstym tematem podejmowanym przez krytykę artystyczną w związku z pokazem prac m.in. Roberta Delaunaya, Alberta Gleizesa, Jeana Metzingera czy Francisa Picabii na Salonie Niezależnych w 1911 roku. Nieortodoksyjni kubiści (w stosunku do analitycznego kubizmu Picassa i Braque'a), formujący również grupę „Section d'Or”, dorobili się w prasie miana „kubisterów”. Francuski poeta Robert Desnos krytycznie komentował: „Teraz, kiedy tylu malarzy zamknęło się w sterylnej formule kubizmu, szczęśliwi, że w końcu znaleźli sposób zawoalowania swej niemożności przez nieczytelność, Picasso przez chwilę nie wiedział, co to jest formuła. Tworzył, jak czuł” (Robert Desnos, Écrits sur les peintres, cyt. za: Dan Franck, Bohema. Życie paryskiej cyganerii na początku XX wieku, przełożyły Halina Andrzejewska, Maria Braunstein, Warszawa 2000, s. 140).

W mniemaniu krytyków „kubisterzy” malowali klasyczne tematycznie obrazy, którym nadawali jedynie geometryczne formy. Pierwsi kubiści mieli, osiągając geometryczny efekt, stosować nową dyscyplinę widzenia przedmiotu, w której widz mógł lepiej poznać przedmiot z racji na jednoczesne przedstawienie równych jego aspektów. Niezależnie od historycznych sporów, malarze, którzy w drugiej dekadzie XX stulecia eksperymentowali z kubizmem, odrzucili prymat tematu przedstawienia na rzecz refleksji nad optyczną konstrukcją obrazu, w czym należy upatrywać się wielkiego osiągnięcia wczesnej awangardy.

Henryk Hayden ok. 1912 roku eksperymentował w duchu bliskim kubizmowi. W jego wczesnych obrazach tej fazy, doskonale widoczny w prezentowanym „Bukiecie kwiatów w wazonie" silnie obecny jest jednak ślad wizualnej logiki Paula Cézanne’a („Naturę należy ujmować poprzez kulę, walec i stożek”). Malarz w swoich portretach, martwych naturach i pejzażach sprawdzał, jak daleko może się posunąć w abstrahowaniu rzeczywistości na płótnie. Podczas pierwszej wojny światowej, przebywając w Paryżu, wkroczył w krąg marszanda kubistów Léonce'a Rosenberga i jego galerii „L'Effort Moderne”. W 1916 roku Hayden podpisuje kontrakt z Rosenbergiem, a w jego twórczości następuje zmiana. Maluje tylko martwe natury, silnie upraszczając przedstawienie, nadkłada na siebie różne plany perspektywiczne i zbliża się w wyrazie do formuły kubizmu syntetycznego.
Biogram artysty
Studiował w Warszawie w SSP i na Politechnice oraz w paryskiej Academie "La Palette". Wystawiał w Paryżu na Salonach: Niezależnych, Tuileries i Majowym. Dużo czasu spędzał na południu Francji. Miał indywidualne wystawy w renomowanych galeriach Paryża i Londynu. W latach 1922-53 malował realistyczne pejzaże i portrety. Pod koniec życia nawiązał do swych kubistycznych doświadczeń z młodości, tworząc obrazy z pogranicza sztuki figuralnej i abstrakcyjnej.

ID: 68473

Używamy informacji zapisanych za pomocą plików cookies w celu zapewnienia maksymalnej wygody w korzystaniu z serwisu. Mogą też korzystać z nich współpracujące z nami firmy badawcze oraz reklamowe. Jeśli nie wyrażasz zgody, ustawienia dotyczące plików cookies możesz zmienić w swojej przeglądarce. Tak, rozumiem