École de Paris (results)
7 May 2020 7 PM CET

Zygmunt Jozef Menkes (1896 - 1986)
Woman with a shell, circa 1930
Hammer price: 85,000 PLN
LOT number
27
Zygmunt Jozef Menkes (1896 - 1986)
Woman with a shell, circa 1930

Hammer price: 85,000 PLN

oil/canvas, 81 x 65 cm
signed centre right: 'Menkes'
on the stretcher paper inventory label, stamp of Lucien Lefebvre-Foinet company in Paris and fragment of unpreserved label
ID: 84579
Taxes and fees
- In addition to the hammer price, the successful bidder agrees to pay us a buyer's premium on the hammer price of each lot sold. On all lots we charge 18 % of the hammer price.
- To this lot we apply 'artist's resale right' ('droit de suite') fee. Royalties are calculated using a sliding scale of percentages of the hammer price.
Provenance
  • private collection, Poland
More information
Zygmunt Józef Menkes wzrastał początkowo w artystycznym środowisku Lwowa, a następnie w kręgu krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych. To te dwa ośrodki w pewien sposób kształtowały zdolności i sposób wyrazu młodego twórcy. W 1923 roku wraz z Joachimem Weingartem przeniósł się do Paryża. „W Paryżu, na początku, Menkes skupił się przede wszystkim na poszukiwaniu owego ładu i harmonii, które są nie tylko osobistymi odkryciami, ale i doświadczeniami czysto plastycznymi. Była to praca dająca solidne podwaliny przyszłemu dziełu, wysiłek istotny dla całości poczynań. Dzięki temu najpierw ukształtował się jego język malarski, baza dla późniejszych poczynań twórczych, które z kolei staną się wykładnią ekspresji artysty, realizacją jego założeń.” (E. Teriade, Menkes, [w:] Sigmund Menkes 1896-1986, New York 1993, s. 15). Portrety Menkesa z tego czasu mają ze sobą wiele cech wspólnych. Tak jak w prezentowanym wizerunku kobiety z muszlą operują one dynamiczną, rozmyta nieco plamą barwną tworzącą wrażenie spójnej plątaniny form i kolorów. Te barwy z kolei to wielokrotnie ciepłe odcienie czerwieni i żółcieni. Wpływają one na pogodny i łagodny w wyrazie odbiór wczesnych prac malarza, które już w przyszłości zmienić miały swój charakter. „Spokojna równowaga kompozycji z wczesnego okresu, kiedy to elementy łączyły się w całość wyłącznie po to, aby odzwierciedlać ekspresję jedności plastycznej, ustąpi wkrótce widocznemu rozmachowi, którym nacechowana jest całość kompozycji, a który podporządkowuje sobie tę wczesną równowagę doskonale wyrażając zamiar artysty.” (E. Teriade, Menkes, [w:] Sigmund Menkes 1896-1986, New York 1993, s. 16-17). Wobec tego portret kobiety, która trzyma w lewej dłoni muszlę przykładając ją do ucha i głęboko wsłuchując się w zaklęty w niej szum morskich fal jest dziełem z czasu, kiedy Menkes jeszcze eksperymentuje i wciąż poszukuje swojej życiowej i artystycznej drogi. Po II wojnie światowej koncepcja jego obrazów zmieni się diametralnie. Swobodę malarską zastąpią geometryzacja, powierzchnie operujące wypukłą, ekspresyjną fakturą oraz ogólne rozedrganie emocjonalne płynące z tworzonych kompozycji.