Old Masters. 19th Century and Modern Art (results)
22 October 2020 7 PM CET

Wojciech Kossak (1856 - 1942)
Napoleon at the Somosierra Pass, 1940
Estimate: 80,000 - 100,000 PLN
LOT number
27
Wojciech Kossak (1856 - 1942)
Napoleon at the Somosierra Pass, 1940

Estimate: 80,000 - 100,000 PLN

oil/canvas, 96 x 70 cm
signed, dated and inscribed lower right: 'Pani Celinie Stefańskiej (?) | Wojciech Kossak | 1940'
ID: 89649
Taxes and fees
- In addition to the hammer price, the successful bidder agrees to pay us a buyer's premium on the hammer price of each lot sold. On all lots we charge 18 % of the hammer price.
Literature
  • compare: Kazimierz Olszański, Wojciech Kossak, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1976, pos. 54 (sketch for panorama „Somosierra: Szwoleżer gwardii polskiej", 1910)
More information
Wojciech Kossak kontynuował, ale też współtworzył wielką tradycję sztuki XIX wieku – malarstwa historycznego i batalistycznego, nawiązującego do mitów polskiego oręża. Artyści doby zaborów przedstawiali radosne chwile narodowych zwycięstw, malując „ku pokrzepieniu serc”. Niekiedy obrazowali bitwy przegrane, próbując naświetlić złożoność historii. Podobnie jak artyści doby romantyzmu – January Suchodolski i Piotr Michałowski – Kossak zrealizował serię obrazów przedstawiających szarżę trzeciego szwadronu 1. Pułku Szwoleżerów Gwardii Cesarskiej, która miała miejsce 30 listopada 1808. Dzięki bohaterskiemu atakowi nieco ponad 100 polskich szwoleżerów wąwóz Somosierra stanął otworem przed wojskami Napoleona, co umożliwiło im marsz na Madryt. Polacy w ciągu kilku minut rozgromili kilka tysięcy żołnierzy hiszpańskich, a ich akcja stała się jedną z żywotnych legend polskiego oręża XIX stulecia. Kossakowie, tworząc dzieła związane z Somosierrą, nawiązywali do wielkich malarzy przeszłości, którzy podejmowali ten sam temat, spopularyzowany w Europie przez Horacego Verneta. W prezentowanym dziele artysta przedstawił na pierwszym planie szwoleżera gwardii polskiej, w tle zaś umieścił postać Napoleona ze sztabem, którzy przypatrują się szarży. Jak wielu Polaków i malarzy epoki gloryfikował w swej wyobraźni postać Napoleona, rozbudowywał jego mit obrazując stoczone przez niego bitwy, poniesione porażki i tragiczne odwroty. Będąc piewcą epopei napoleońskiej, starał się akcentować w niej wątki polskie. Wojny napoleońskie, udział w nich Polaków, związane z nimi nadzieje na odzyskanie niepodległości i postać Cesarza Francuzów, przez dziesięciolecia pobudzały do wypowiedzi artystycznych. Sztalugowe obrazy Kossaka nawiązujące do szarży pod Somosierrą stanowią pokłosie jego pracy nad panoramą przedstawiającą to wydarzenie historyczne. Malarz, wspólnie z Michałem Gorstkinem Wywiórskim, rozpoczął prace nad malowidłem w 1899. Artyści nawet wybrali się do Hiszpanii celem odbycia badań terenowych i wykonania szkiców. Rosyjska cenzura jednak nie pozwoliła na zrealizowanie dzieła w Warszawie.